Wybór między lawendą a kocimiętką zależy przede wszystkim od gleby, ilości słońca i obecności kotów. Lawenda wąskolistna jest bardziej wymagająca, ale oferuje intensywny zapach i elegancki wygląd. Kocimiętka Faassena łatwiej znosi różne warunki, szybciej się rozrasta, a koty zwykle reagują na nią bardzo entuzjastycznie.
Lawenda czy kocimiętka – najważniejsze różnice
| Cecha | Lawenda | Kocimiętka |
|---|---|---|
| Wymagania glebowe | Potrzebuje przepuszczalnego, niezbyt mokrego podłoża o odczynie zbliżonym do zasadowego. Źle znosi zastój wody. | Jest bardziej tolerancyjna. Lubi glebę umiarkowanie suchą i przepuszczalną, ale nie wymaga tak starannie przygotowanego stanowiska. |
| Odporność na mróz | Lawenda wąskolistna jest dość odporna, choć w chłodniejszych regionach może wymagać zimowego okrycia. | Najczęściej dobrze znosi mróz i nie potrzebuje dodatkowej ochrony. |
| Wpływ na koty | Intensywny zapach zwykle działa na koty zniechęcająco. | Przyciąga koty. Odpowiada za to między innymi nepetalakton, naturalny składnik olejku rośliny. |
| Odstraszanie owadów | Zapach może ograniczać obecność komarów i meszek, a kwiaty przyciągają zapylacze. | Jej aromat również zniechęca niektóre owady, między innymi komary, meszki i kleszcze. |
| Zastosowanie | Rabaty, donice, obwódki, kompozycje z ziołami, suszenie kwiatów i zastosowania zapachowe. | Rabaty, obwódki ścieżek, obrzeża trawników i luźne kompozycje z różami lub innymi bylinami. |
Lawenda – dla osób, które mają dobre stanowisko
Najczęściej uprawiana w ogrodach lawenda wąskolistna (Lavandula angustifolia) najlepiej rośnie w pełnym słońcu, w ciepłym i osłoniętym miejscu. Największym wyzwaniem nie jest samo podlewanie, lecz zapewnienie korzeniom odpływu nadmiaru wody. Ciężka, mokra gleba sprzyja gniciu korzeni i osłabia roślinę, dlatego na takim stanowisku warto poprawić strukturę podłoża oraz zadbać o drenaż.
Lawenda pasuje do uporządkowanych rabat, ogrodów ziołowych i donic na słonecznym tarasie. Jej kwiaty można suszyć, a intensywny aromat znajduje zastosowanie także w kosmetyce i domowych kompozycjach zapachowych. Po kwitnieniu oraz wiosną przycina się ją, aby zachowała zwarty pokrój i nie drewniała nadmiernie.
Jej najważniejsze atuty w ogrodzie to:
- intensywny, charakterystyczny zapach, który zwykle zniechęca koty i część uciążliwych owadów;
- eleganckie kwiatostany pasujące do rabat, obwódek i donic;
- kwiaty przydatne do suszenia oraz tworzenia naturalnych dekoracji zapachowych;
- wartość dla pszczół, trzmieli i innych owadów zapylających.
Lawenda nie jest najlepszym wyborem do miejsca, w którym woda długo utrzymuje się po deszczu. W chłodniejszych częściach kraju młode rośliny lub mniej odporne odmiany mogą też potrzebować osłony podczas największych mrozów.
Kocimiętka – łatwiejsza w uprawie i przyjazna zapylaczom
Kocimiętka Faassena (Nepeta x faassenii) dobrze sprawdza się tam, gdzie oczekujesz rośliny odpornej i niewymagającej stałej kontroli. Preferuje słońce, ale znosi także lekkie zacienienie. Nie potrzebuje żyznego podłoża, toleruje krótkotrwałą suszę i zwykle dobrze radzi sobie z niską temperaturą. W cieniu kwitnie jednak słabiej i tworzy mniej zwarte kępy.
To dobry wybór na obwódki ścieżek, obrzeża rabat oraz miejsca, w których lawenda mogłaby mieć problem z utrzymaniem zdrowia. Kocimiętka szybko się rozrasta, dlatego trzeba zostawić jej przestrzeń i po kwitnieniu przyciąć pędy. Zabieg ten pomaga utrzymać porządek i może pobudzić roślinę do ponownego kwitnienia.
Wybierz kocimiętkę, jeśli zależy Ci na następujących cechach:
- łatwej uprawie bez częstego podlewania i skomplikowanych zabiegów;
- długim kwitnieniu oraz dekoracyjnych, lawendowoniebieskich kwiatach;
- roślinie miododajnej, chętnie odwiedzanej przez pszczoły i inne zapylacze;
- zapachu, który może ograniczać obecność komarów, meszek i części innych owadów.
Trzeba jednak uwzględnić reakcję kotów. Wiele z nich chętnie ociera się o kępki kocimiętki, tarza się w nich lub je podgryza. Jeśli zwierzę często korzysta z ogrodu, roślina może zostać uszkodzona. Dla opiekuna kota bywa to atrakcją, ale przy świeżo założonej rabacie może oznaczać konieczność zabezpieczenia sadzonek.
Co wybrać do konkretnego ogrodu?
Przy gliniastej, wilgotnej glebie i obecności kota lepszym punktem wyjścia będzie kocimiętka. Nadal potrzebuje stanowiska, na którym nie stoi woda, ale znosi trudniejsze warunki lepiej niż lawenda i dostarczy zwierzęciu dodatkowej atrakcji.
Na słonecznym, ciepłym tarasie lub rabacie z przepuszczalnym podłożem wybierz lawendę, zwłaszcza jeśli chcesz suszyć kwiaty i korzystać z jej mocnego aromatu. Gdy zależy Ci głównie na ograniczeniu pielęgnacji, odporności na suszę i szybkim wypełnieniu obwódki, kocimiętka będzie łatwiejsza.
Nie trzeba jednak rozstrzygać wyboru wyłącznie na korzyść jednej rośliny. Lawenda i kocimiętka dobrze wyglądają razem, tworząc fioletową, pachnącą kompozycję na słonecznej rabacie. Posadzone w odpowiednich odstępach mogą kwitnąć przez dużą część sezonu, a ich kwiaty zapewnią pożytek owadom zapylającym.
